Chương 6: Hãy kết nối doanh nghiệp của cha mẹ bạn với tư duy KAIZEN theo triết lý Baťa
Lời mở đầu từ tác giả Pavel Hrejsemnou

Đây chính là lúc triết lý Baťa và Kaizen có thể thay đổi cuộc chơi.
Pavel Hrejsemnou
Tác giả “100 quy tắc theo Baťa”
Chương 6: Lợi nhuận Không phải là Mục tiêu, mà là Kết quả của Công việc Tốt
Ý tưởng của Antonín và Tomáš Baťa rằng “lợi nhuận không phải là mục tiêu, mà là kết quả của công việc tốt” thể hiện triết lý kinh doanh cốt lõi của họ, tập trung chủ yếu vào chất lượng, hiệu quả và trách nhiệm đối với khách hàng và nhân viên. Triết lý này tương phản rõ rệt với các phương pháp ưu tiên tối đa hóa lợi nhuận bằng mọi giá. Anh em nhà Baťa tin rằng nếu công ty làm việc trung thực và tốt, lợi nhuận sẽ tự động theo sau như một sản phẩm tự nhiên của thực tiễn kinh doanh chất lượng.
Ngày nay, khi doanh nghiệp được đánh giá không chỉ qua hiệu suất tài chính mà còn qua tính bền vững, trách nhiệm xã hội doanh nghiệp và tác động lâu dài, ý tưởng này vẫn giữ nguyên tính thời sự. Vậy thì, nguyên tắc Baťa này có thể được áp dụng như thế nào trong kinh doanh hiện đại?
Chất lượng và Sự hài lòng của Khách hàng là Trên hết
Anh em nhà Baťa tin rằng chất lượng sản phẩm và dịch vụ là thiết yếu cho thành công lâu dài của công ty. Khi doanh nghiệp tập trung vào việc mang lại giá trị thực sự cho khách hàng, họ giành được sự tin tưởng và trung thành của khách hàng, điều này tự nhiên dẫn đến lợi nhuận cao hơn. Theo quan điểm này, lợi nhuận không phải là mục tiêu, mà là phần thưởng cho chất lượng và trách nhiệm đối với khách hàng.
Trong thế giới ngày nay, khi khách hàng có quyền tiếp cận vô số lựa chọn thay thế, các công ty phải nỗ lực nổi bật. Chất lượng dịch vụ và sản phẩm đã trở thành một trong những lý do chính khiến khách hàng liên tục chọn cùng một thương hiệu. Trải nghiệm và sự hài lòng của khách hàng hiện là các chỉ số then chốt ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả tài chính của công ty.
Tính Bền vững Dài hạn so với Lợi nhuận Ngắn hạn
Triết lý Baťa nhấn mạnh tầm quan trọng của viễn cảnh dài hạn trong kinh doanh. Tập trung chỉ vào lợi ích ngắn hạn có thể dẫn công ty đến những quyết định có thể mang lại lợi nhuận tài chính ngay lập tức nhưng cuối cùng lại làm tổn hại đến danh tiếng hoặc khả năng tồn tại lâu dài. Anh em nhà Baťa tin rằng doanh nghiệp được xây dựng trên nền tảng vững chắc, với nhấn mạnh vào chất lượng và phát triển con người, sẽ tạo ra lợi nhuận ổn định và bền vững theo thời gian.
Trong thế giới ngày nay, khi tính bền vững ngày càng được thảo luận, phương pháp này trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Các doanh nghiệp hiện đại đối mặt với áp lực ngày càng tăng để hành động có trách nhiệm — không chỉ đối với môi trường mà còn đối với nhân viên và xã hội nói chung. Các công ty thành công ngày nay thường đầu tư vào thực tiễn kinh doanh bền vững và trách nhiệm xã hội doanh nghiệp, điều này củng cố vị thế thị trường của họ và dẫn đến thành công tài chính lâu dài.
Lợi nhuận như Chỉ số về Hiệu quả và Giá trị
Đối với Baťa, lợi nhuận là chỉ số cho thấy công ty đang hoạt động tốt và hiệu quả, hơn là mục đích tự thân. Lợi nhuận do đó phản ánh rằng nhân viên đang làm việc hiệu quả, khách hàng hài lòng và công ty đang mang lại giá trị thực sự. Phương pháp này nhấn mạnh rằng công ty phải tập trung vào quản lý quy trình hiệu quả, cải thiện năng suất và hiệu quả, thay vì coi lợi nhuận là động lực chính.
Ngày nay, phương pháp này được áp dụng trong các công ty ưu tiên tối ưu hóa quy trình, đổi mới và hiệu quả. Khi doanh nghiệp tập trung vào cải thiện sản phẩm, dịch vụ và quy trình nội bộ, họ tự nhiên nâng cao năng lực cạnh tranh và đạt được lợi nhuận cao hơn. Lợi nhuận trở thành kết quả tự nhiên của công việc được thực hiện tốt, không phải là mục tiêu chính để theo đuổi mù quáng.
Trách nhiệm Xã hội Doanh nghiệp và Tăng trưởng Bền vững
Ý tưởng Baťa rằng lợi nhuận không phải là mục tiêu, mà là kết quả, cũng tạo thành nền tảng cho quan điểm của ông về trách nhiệm xã hội doanh nghiệp. Đối với Baťa, kinh doanh không chỉ là kiếm tiền, mà là tạo ra giá trị cho xã hội. Quan điểm này gắn liền với khái niệm CSR (Trách nhiệm Xã hội Doanh nghiệp) ngày nay, nơi các công ty nỗ lực tạo ra giá trị gia tăng không chỉ cho cổ đông, mà còn cho nhân viên, khách hàng và cộng đồng rộng lớn hơn.
Ngày nay, áp lực ngày càng tăng đối với doanh nghiệp để có trách nhiệm xã hội. Những công ty chấp nhận phương pháp này không chỉ đảm bảo tính bền vững lâu dài mà còn xây dựng danh tiếng tốt hơn và mối quan hệ cộng đồng vững mạnh hơn, điều này dẫn đến lòng trung thành cao hơn của khách hàng và cuối cùng là lợi nhuận cao hơn. Lợi nhuận, một lần nữa, đến như là kết quả của thực tiễn kinh doanh có trách nhiệm, không phải là mục tiêu chính.
Cân bằng Lợi ích của Nhân viên, Khách hàng và Nhà đầu tư
Một trong những khía cạnh then chốt của triết lý Baťa là duy trì sự cân bằng giữa lợi ích của nhân viên, khách hàng và nhà đầu tư. Lợi nhuận là kết quả của phương pháp cân bằng đối với tất cả các nhóm này. Công ty chỉ tập trung vào tối đa hóa lợi nhuận cho nhà đầu tư có thể bỏ qua nhu cầu của nhân viên hoặc chất lượng sản phẩm, dẫn đến vấn đề lâu dài.
Ngày nay, phương pháp này được nhấn mạnh thậm chí còn nhiều hơn. Những công ty cân bằng thành công nhu cầu của tất cả các bên liên quan — nhân viên, khách hàng và nhà đầu tư — đạt được kết quả dài hạn tốt hơn. Các tổ chức hiện đại triển khai các nguyên tắc quản lý bên liên quan nỗ lực đảm bảo rằng tất cả các nhóm này đều hưởng lợi từ doanh nghiệp, điều này một lần nữa dẫn đến tăng trưởng bền vững và lợi nhuận cao hơn.
Tập trung vào Đổi mới và Đầu tư vào Tương lai
Theo quan điểm của Baťa, lợi nhuận không chỉ dành để phân phối cho cổ đông, mà để tái đầu tư vào phát triển tương lai của công ty. Đổi mới, đầu tư vào công nghệ mới và đào tạo nhân viên là thiết yếu để đảm bảo năng lực cạnh tranh trong tương lai. Phương pháp này phản ánh tầm quan trọng của chiến lược dài hạn hơn là lợi ích ngắn hạn.
Ngày nay, phương pháp này ngày càng được nhấn mạnh, đặc biệt trong các công ty công nghệ đầu tư mạnh vào nghiên cứu và phát triển (R&D) để duy trì lợi thế cạnh tranh. Những công ty tái đầu tư lợi nhuận vào đổi mới và phát triển đảm bảo họ sẵn sàng cho những thách thức tương lai, điều này đến lượt nó mang lại thành công tài chính lâu dài.
Kết luận
Ý tưởng của Antonín và Tomáš Baťa rằng “lợi nhuận không phải là mục tiêu, mà là kết quả của công việc tốt” là phổ quát và vượt thời gian. Ngày nay, khi doanh nghiệp tập trung vào chất lượng, tính bền vững và phát triển dài hạn, triết lý này càng quan trọng hơn bao giờ hết. Kinh doanh hiện đại phải được xây dựng trên công việc chất lượng, đối xử có trách nhiệm với nhân viên, khách hàng và xã hội, và những đổi mới đảm bảo năng lực cạnh tranh lâu dài. Lợi nhuận sau đó sẽ theo sau như hệ quả tự nhiên của những thực tiễn kinh doanh đúng đắn này.
Phương pháp kinh doanh Baťa tiếp tục truyền cảm hứng ngày nay, khi các công ty đối mặt với những thách thức của toàn cầu hóa, tiến bộ công nghệ nhanh chóng và yêu cầu ngày càng tăng về trách nhiệm doanh nghiệp. Triển khai triết lý này trong thời đại hiện đại có nghĩa là xây dựng các công ty không chỉ thành công về tài chính mà còn đạo đức và có trách nhiệm, dẫn đến thịnh vượng và bền vững lâu dài.
Gợi ý thảo luận cho gia đình bạn sau khi đọc Chương 6
Hãy dành 30 phút để cùng cha mẹ hoặc con cái thảo luận về 3 câu hỏi sau:
- Điều gì khiến gia đình chúng ta bắt đầu kinh doanh ngay từ đầu? (Lợi nhuận hay giá trị nào khác?)
- Chúng ta có đang đánh đổi chất lượng hoặc uy tín để lấy lợi nhuận nhanh chóng không?
- Làm thế nào để chúng ta tái đầu tư lợi nhuận vào tương lai (công nghệ, đào tạo, hệ thống) thay vì chỉ tiêu dùng nó?
Đăng ký trước để nhận thông báo sớm nhất
Cuốn sách “Từ quầy hàng đến đế chế – Baťa × Kaizen – 100 quy tắc để mở rộng kinh doanh gia đình một cách hệ thống” sẽ chính thức mở đăng ký trước vào ngày 01 tháng 09 năm 2026. Hiện tại tiến độ dịch thuật đã hoàn thành 90%.
Để lại email của bạn để nhận thông báo ngay khi cổng đăng ký trước mở và nhận ưu đãi đặc biệt cho những độc giả đầu tiên.
Phiên bản tiếng Việt được phát hành ưu tiên cho cộng đồng người Việt tại Cộng hòa Séc và Slovakia.




